Lesona 1: Ny zavatra rehetra samy manana ny fotoana avy

Hodinihina mandritra ny herinandro : Gen.1:1Mpitt.3:2Jôba 1:13-19Gal.1:15-17Rôm. 15:7.

Tsianjery: « Ny zavatra rehetra samy manana ny fotoany avy, ary samy manana ny androny avy ny raharaha rehetra atỳ ambanin'ny lanitra. » - Mpitt. 3:1.

Sabata Hariva 

I Sôlômona no nanoratra ny sasany amin’ireo tononkira tsara indrindra nosoratana hatrizay. Hoy izy: “Ny zavatra rehetra samy manana ny fotoany avy, ary samy manana ny androny avy ny raharaha rehetra atỳ ambanin'ny lanitra. Ao ny andro ahaterahana, ary ao ny andro ahafatesana; ao ny andro ambolena, ary ao ny andro anongotana ny nambolena; ao ny andro amonoana, ary ao ny andro anasitranana; ao ny andro andravana, ary ao ny andro ananganana; ao ny andro itomaniana, ary ao ny andro ihomehezana; ao ny andro isaonana, ary ao ny andro andihizana; ao ny andro anariam-bato, ary ao ny andro anangonam-bato; ao ny andro anohonana, ary ao ny andro ifadiana tsy hanohona; ao ny andro itadiavana, ary ao ny andro ahaverezana; ao ny andro itehirizana, ary ao ny andro anariana; ao ny andro andriarana, ary ao ny andro anjairana; ao ny andro anginana, ary ao ny andro itenenana; ao ny andro itiavana, ary ao ny andro ankahalana; ao ny andro iadiana, ary ao ny andro ihavanana.” - Mpitt. 3:1–8.

Tena mahafaoka ny fiainan’ny olombelona mihitsy ireo teny ireo: vanim-potoana, fiovana. Mandalo dingana sy fiovana tokoa isika eo amin’ny fiainana, manomboka amin’ny fotoana ahaterahantsika. Indraindray dia tsara ilay fiovana; indraindray ratsy. Afaka mifehy izany isika indraindray; indraindray tsy afaka.

Amin’ity herinandro ity isika dia hijery ireo vanim-potoana eo amin’ny fiainantsika, sy ny fiantraikan’izany eo amintsika sy ny fianakaviantsika.

Manomboka amin’ny fotoana namoronan’ Andriamanitra ny tany ny Baiboly. Izany no antony anombohan’ny Gen. 1:1 amin’ny voambolana anankiray amin’ny teny hebreo izay azo adika hoe “tamin’ny voalohany …” - Gen.1:1. Ambaran’ny Gen.1 fa “ny tany dia tsy nisy endrika sady foana” - Gen. 1:2. Niasa nandritra ny enina andro Andriamanitra, ka nofenoiny zava-maniry sy biby ary ny zavatra nilain’izy ireo hahavelomany ny tany. Tamin’ny andro fahenina, dia “hitan'Andriamanitra izay rehetra nataony, ary indro, tsara indrindra izany” - Gen. 1:31. Koa asehon’ny Genesisy fa ny fiandohana eto dia ny fiandohan’ity izao tontolo izao ity.

Betsaka tokoa ireo zava-mitranga ao amin’ny Gen.1! Vakio io toko io, dia apetraho amin’ny tenanao ity fanontaniana ity: misy resaka kisendrasendra ve eto, sa nataon’Andriamanitra teo amin’ny toerana sahaza sy tamin’ny fotoana sahaza avokoa ny zavatra rehetra? Inona no asehon’ny valinteninao momba ny toetran’Andriamanitra?

Nanoratra i Ellen G. White fa “ny filaminana no lalana voalohan’ny Lanitra” - ST, 8 Jona 1908; ary hita miharihary fa izany koa no lalàna voalohany eto an-tany. Marina fa nokorontanin’ny fahotana izao tontolo izao, saingy jereo ny vanim-potoana sy ny fizotran’ny fiainana. Inona no hitantsika? Mahita porofo isika ny amin’ny fomba nandaminan’Andriamanitra tamin’ny voalohany ny zavadrehetra teto an-tany.

Vakio ny Gen.8:22Inona no drafitr’Andriamanitra ho antsika eto antany? Hatramin’ny oviana no haharetan’izany drafitra izany?

Marina fa nanova ny tany ny fahotana, saingy na izany aza, hitanao ve fa mbola tonga ary lasa amin’ny fotoany avy ny vanim-potoana rehetra? Ny fahavaratra sy ny ririnina, ny andro sy ny alina, ary ireo vanim-potoana samihafa dia samy ampahany amin’ny fizotran’izao tontolo izao, izay noforonin’Andriamanitra (vakio ny Gen.1:14). Ho tsara hanao ahoana re ny lanitra vaovao sy ny tany vaovao e? Na dia topy maso kely monja aza no omen’ny Baiboly antsika ankehitriny momba izany, dia asehon’ny andininy tahaka ny Isa.66:23 fa hisy fotoana ho an’ny zavatra rehetra koa any amin’ny tany sy lanitra vaovao.

Asain’Andriamanitra manamasina ny Sabata isika isan-kerinandro. Ahoana no nanovan’ny fitandremanao ny Sabata isan-kerinandro ny fiainanao, indrindra ny fiainan’ny fianakavianao? Inona no tombontsoa azo avy amin’izany, tsy avy amin’ny Sabata fotsiny, fa avy amin’ny fitandremana izany amin’ny fomba raikitra?

Miresaka momba ny zavatra antsoin’izy ireo hoe  “famantaranandron’ny vatana” ireo mpahay siansa. Entina anehoana ireo singa miavaka izay miasa ao anatin’ny vatantsika ireo famantaranandro ireo, izay manampy amin’ny fampirindrana ny zavatra rehetra araka ny fotoany avy. Manampy antsika, ohatra, ny famantaranandron’ny vatana mba hifoha sy hatory amin’ny fotoana raikitra. Raha atao amin’ny teny hafa, misy fotoana raikitra ho an’ny zavatra rehetra eo amin’ny fiainana, eny fa na dia ao anatin’ny vatantsika aza.

Miresaka momba ny vanim-potoana eo amin’ny fiainana ireto andalan-teny manaraka ireto. Inona avy izany? Soraty eo amin’ny tsipika aorian’ny andininy tsirairay ny valinteninao. Inona no ifandraisan’ireo vanim-potoana ireo amin’ny fiainan’ny fianakaviantsika?

Mpitt.3:2 .......................................................................................................................................................................................................................

Gen.21:8 ......................................................................................................................................................................................................................

Mpits.13:24..................................................................................................................................................................................................................

Sal.71:5 ......................................................................................................................................................................................................................

Ohab.5:18....................................................................................................................................................................................................................

Gen.15:15...................................................................................................................................................................................................................

Mpits.8:32 .................................................................................................................................................................................................................

Sal.90:10 ...................................................................................................................................................................................................................

Mandalo vanim-potoana maro isika eo anelanelan’ny fotoana ahaterahantsika sy ahafatesantsika, saingy samy hafa izany ho an’ny olona tsirairay. Misy ankizy sasany tsy maharitra amin’ny fahavelomana aorian’ny ahaterahany. Ny zaza hafa kosa mitombo ho olon-dehibe ary velona mandra-pahatonga amin’ny fahanterana. Tsy mitombo sy mivelatra amin’ny fomba mitovy ny ankizy rehetra. Misy ankizy sasany miteny na mandeha haingana kokoa noho ny sasany. Ny sasany afaka mankany an-tsekoly ary tonga mpiasa matihanina any aoriana any, raha manokana ny fotoany amin’ny asa amin’ny endriny hafa kosa ny sasany. Hanana ankohonana ny olona sasany, ary ny sasany kosa mety tsy hanam-bady na hanan-janaka mihitsy.

Misy olona an-davitrisa eto an-tany, saingy na misy zavatra maro itoviantsika aza (vakio ny Asa. 17:26), dia miavaka ny tsirairay, ka hisy fahasamihafana mandrakariva eo amin’ny fiainan’ny tsirairay avy.

Zava-dehibe koa anefa ireo fahasamihafana ireo satria mahatonga antsika ho tokana izany. Midika izany fa manana zavatra hozaraina izay tsy ananan’ny olon-kafa isika tsirairay avy. Raha fintinina dia mamela antsika ho tonga fitahiana ho an’ny hafa ireo fahasamihafantsika ireo (vakio ny Ohab. 20:29). Na fotoana inona na fotoana inona eo amin’ny fiainana no misy antsika, dia samy manana zavatra hatolotra ny Tompo sy ho an’ny hafa koa isika.

Na manao ahoana na manao ahoana ny zava-misy eo amin’ny fiainanao ankehitriny, dia inona no azonao atao mba ho fitahiana ho an’ny hafa ianao? Nahoana moa raha manao ezaka matotra mba ho izany fitahiana izany mihitsy ianao, indrindra fa ho an’ny olona ao amin’ny ankohonanao?

Vakio ny Jôba 1:13-19 sy ny Jôba 2:7-9. Inona no nitranga tamin'i Jôba ao amin'ireo andininy ireo? Inona no itovian'ny fahoriany lalina amin'ny fahoriana mitranga amin'ny tsirairay eo amin'ny fotoana iray eo amin'ny fiainany?

Nilaza ilay filôzôfa grika Heraclitus fa "tsy misy zavatra maharitra afa-tsy ny fiovana". Amin'ny fotoana izay toa izoran'ny zavatra rehetra tsara my indrindra no itrangan'ny zavatra tsy ampoizina. Mety ho fahaverezan'asa na fahatapahan'ny tongotra na tanana izany. Mety ho aretina izay mampandamaka am-pandriana antsika na mahafaty tanora antsika izany. Mety ho famaizan'ny tranontsika, na lozam-piarakodia, na koa fianjerana raha iny mitondra ny alikantsika mitsangantsangana iny isika.

Marina fa tsy voatery ho ratsy avokoa ny fiovana rehetra. Mety ho fisondrotana eo amin'ny asa izay manampy antsika hahazo vola misimisy kokoa izany, na koa mety ho fihaonana amin'ny olona izay ho vady izany. Santionany amin'ny fiovana tsara izay hahafaly ny olona maro ireo.

Na izany na tsy izany, mety hiova ao anatin'ny iray segôndra ny zavatra rehetra, araka izay asehon'ny tantaran'i Jôba amintsika. Azo antoka fa tsy nanampo ireo zavatra ratsy nitranga taminy i Jôba. Ambaran'ny Baiboly fa "marina sy mahitsy izany lehilahy izany sady natahotra an'Andriamanitra ka nifady ny ratsy" - Jôba1:1. Fantatsika koa fa nanam-bady i Jôba, nanana zanaka lahy fito sy zanaka vavy telo, ary tena nanan-karena (Jôba 1:2,3). Eny afovoan'ny tantarany, dia haintsika fa niaritra fahaverezan-javatra goavana fara faharatsiny enina izy: ny taniny, ny mpiasany, ny zan.any, ny fahasalamany, ny fanohanan'ny vadiny, ary ny fampaherezan'ny namany. Nitsimbadika tanteraka ny fiainany iray manontolo, ary rava ny fiainam-pianakaviany.

Marina fa tsy mitranga amin'ny olona rehetra ireo zava-doza nihatra tamin'i Jôba, saingy iza no tsy mbola nanandrana zavatra tsy nampoizina, tamin'ny fomba tena ratsy tahaka izay nitranga tamin'i Jôba koa? Mety hizotra soa aman-tsara fotsiny izao ny fiainana, kanefa tarnpotampoka eo, tsy misy fampitandremana akory, dia miova tanteraka ny zavatra rehetra. Vokatr'izany, mety tsy hitovy toy ny teo aloha intsony mihitsy ny fiainantsika - sy ny fiainan'ny ankohonantsika.

Mampalahelo fa tsy zava-baovao ireo zavatra ratsy mitranga eo amin'ny fiainana. Jereo izay nitranga tamin'i Abela. Ampoizina fa tsy nanampo ny hovonoin-drahalahiny izy. Dia ahoana, koa ny amin'i Josefa? Azo antoka mihitsy fa tsy nanampo ny hamidy ho andevo any Egipta izy. Ao amin'ireo tantara anankiroa ireo, dia ny ao amin'ny ankohonana ihany no mpamadika, ary ao amin'ireo tantara anankiroa ireo dia nisy fiantraikany lehibe teo amin'ny fianakaviana ny zavatra nitranga tamin'ireo mambran'ny ankohonana ireo. Ny Baiboly dia feno tantaran'olona izay nanana fiainana sy fianakaviana niova tamin'ny fomba goavana noho ny zavatra tsy nampoizin'izy ireo.

Ahoana no nanampian'ny finoanao anao teo anivon'ny fitsapana izay tonga tsy nisy fampitandremana teo amin'ny fiainanao?

Tia mamerimberin-javatra ny olombelona. Arakaraka ny maha-lehibe antsika no maha-sarotra ny fanovana ny fomba fanaovantsika zavatra.

Tena tsy mora ho antsika ny miova. Vehivavy firy no nitaraina nandritra ireo taona nifandimby nanao hoe: "Niezaka nanova ny vadiko aho, saingy ..."? Ny zavatra tsy vitantsika ho an'ny tenantsika anefa dia vitan'Andriamanitra ho antsika. Maniry ny hanova ny toetsika Izy. Izany no votoatin'ny drafiny ho famonjena antsika : ny fanovan'Andriamanitra antsika ho olom-baovao ao Aminy.

Inona no fiovana goavana nitranga tamin'i Saoly avy any Tarsosy, ary ahoana no nitrangan'izany fiovana izany? Vakio ny Asa. 8:1,3; Asa. 9:1-22; ary Gal. 1:15-17.

"Rehefa nilefitra tanteraka tea ambanin'ny hery mandresy lahatry ny Fanahy Masina i Saoly, dia hitany ny diso nataony teo amin'ny fiainany, ary tsapany fa tonga lavitra ny fitakian'ny lalàn'Andriamanitra izy. Fariseo nirehareha izy teo aloha, natoky fa nohamarinina tamin'ny alalan'ny asany tsara. Ankehitriny kosa miankohoka eo anatrehan'Andriamanitra amim-panetren-tena sy ny fahatsoran'ny zaza izy, miaiky ny tsy fahamendrehan'ny tenany ary mitaky ny fahamendrehan'ny Mpahary, Mpamonjy nohomboana tamin'ny hazo fijaliana sy nitsangana tamin'ny maty. Naniry mafy izy ny hifandrindra sy hiray tanteraka amin'ny Ray sy ny Zanaka; ary noho ny hamafin'ny faniriany havela heloka sy hahazo sitraka amin'Andriamanitra, dia nanandratra fitarainana mafana (...) izy.

"Tsy very maina tsy akory ny fivavahan'ilay Fariseo nibebaka. Nanova ny eritreriny lalina indrindra sy ny fihetseham-po tao anatiny ny fahasoavan'Andriamanitra, ary nentina hifandrindra amin'ny fikasan'Andriamanitra mandrakizay ireo talentany. Kristy sy ny fahamarinany no nanjary mihoatra noho izao tontolo izao ho an'i Saoly." - VM, t. 107

Angamba tsy tena mampientanentana tahaka ny an'i Paoly ny tantarantsika momba ny fiovam-pontsika, saingy tokony samy hanana ny tantarantsika isika. Azontsika atao ny mitantara amin'ny hafa ny zavatra nataon'i Jesôsy ho antsika. Azontsika tantaraina amin'izy ireo koa izay ataony ankehitriny mba hanovana antsika, mba hahatonga ny fiainantsika ho tsara kokoa. Marina fa mety ho lava io asan'i Jesôsy eo amin'ny fiainantsika io, ary misy fotoana izay mora inoana fa mety tsy hiova mihitsy isika. Rehefa mitranga izany, dia afaka ny hahita fanantenana avy ao amin'ny andininy anankiroa ao amin'ny Baiboly isika: Fil.1:6 sy Rôm. 8:1.

Vakio ny Fil.1:6sy Rôm. 8:1. Inona ireo teny fikasana anankiroa mahafinaritra hitantsika ao amin'ireo andininy ireo?

Boky momba ny fifandraisana ny Baiboly. Noforonin'Andriamanitra mba hifandray amin'ny hafa isika. Tena vitsy amintsika tokoa mantsy no velona ao anatin'ny fitokana-monina tanteraka. Voalohany indrindra, eto avokoa isika rehetra noho ny ray aman-drenintsika. Ary na dia aorian'ny fahaterahantsika aza, dia mila olon-kafa isika mba hikarakara antsika, fara-faharatsiny mandra-pahalehibe antsika tsara ka afaka mikarakara ny tenantsika. Ary na dia afaka hamelona ny tenantsika aza isika, dia iza no tena maniry ny hiaina samirery? Mila ary maniry fatratra ny fisakaizan'ny olon-kafa avokoa ny ankamaroantsika. Mety hahafinaritra ny biby fiompy tahaka ny alika, saingy amin'ny farany, ny fisakaizana lalina indrindra sy manova fiainana indrindra dia avy amin'ny olona, fa tsy avy amin'ny biby. Koa tsy isalasalana, noho izany, fa tena manan-danja eo amin'ny fiainantsika ny ankohonana sy ny fifandraisan'ny ankohonana.

Mety hanova ny fiainantsika ny fifandraisantsika amin'ny hafa. Mandray laniny anankiroa anefa izany : mety hanova ny fiainantsika ny fifandraisantsika amin'ny hafa, ary mety hanova ny namantsika koa ny fifandraisany amintsika. Ary mety ho amin'ny tsara na ho amin'ny ratsy izany fiovana izany. Koa tena zava-dehibe ny manao ny tsara indrindra mandrakariva mba hahatonga antsika ho ohatra tsara ho an'ny hafa, indrindra ho an'ireo akaiky antsika indrindra, izay matetika ireo ankohonantsika ihany.

Vakio ireto andininy ao amin'ny Baiboly eto ambany ireto. Milaza inona izany momba ny tokony hataontsika eo amin'ny fifandraisana amin'ny hafa?

Rôm. 15:7..........................................................................................................................................................................................

Efes. 4:2,32 .......................................................................................................................................................................................  

1 Tes. 3:12 .........................................................................................................................................................................................

Jak. 5:16.............................................................................................................................................................................................

Tsotra ny fitsipika, amin'ny lafiny maro. Rehefa malemy fanahy sy manana fahamoram-po ary miantra ny hafa isika, dia afaka ny hanampy amin'ny fanovana ny fiainany ho amin'ny tsara. Tahaka ny nanovan'i Jesôsy ny fiainan'ny olona ho tsara kokoa, dia tombontsoa ho antsika koa ny manao zavatra tahaka izany ho an'ny olona. Averina indray fa tsy maintsy mitadidy isika fa: mety hanova ny fiainan'ny olona ho tsara kokoa na ho ratsy kokoa isika, na dia amin'ny fomba misoko mangina aza. Ahoana no anaovantsika izany? Amin'ny fomba firesatsika aminy sy arninby fitondrantsika azy fotsiny. Ary amin'ireo ankohonantsika, izay olona akaiky antsika indrindra, no ahitana taratra kokoa io fanovana sy hery miasa mangina io. Koa ilaintsika ny mitandrina mba hanehoantsika fitiavana mandrakariva amin'ireo ankohonantsika ireo.

Jereo izay lazain'i Jesôsy ao amin'ny Lio. 11:34 sy Mar. 4:24,25. Inona no asainy ataontsika eto.

Alaivo sary an-tsaina ireo fiovana nitranga teo amin'ny fiainan'ny mpianatr'i Jesôsy raha niaraka taminy izy ireo. Tsy dia nahita fianarana ny ankamaroan'izy ireo, olon-tsotra, ary ny fomba fiainana jiosy sy ny fampianarana jiosy ihany no mba fantany. Ankehitriny anefa dia asain'ilay Mpampianatra avy any Galilia hanova ny fiainany sy hanana fomba fisainana vaovao izy ireo. Tsy mora ny fiovana. Niaina fialonana izy ireo (Mat. 20:20-24), nisy koa ny fifandirana (Jao. 3:25). Nisy fotoana koa toa tsy ampy finoana izy ireo (Mar. 9:28,29). Nilaozany mihitsy aza i Jesôsy tamin'ny fotoana nilany azy ireo indrindra (Mat. 26:56). Namadika an'i Jesôsy koa izy ireo (Mat. 26:69-74). Teo an-danin'izany, dia nianatra avy tamin'ny fahadisoany izy ireo ka nitombo ara-panahy. Vokatrizany, tsapan'ny olona fa niaraka tamin'i Jesôsy i Petera (Mat. 26:73). Ary na ireo mpitari-pivavahana jiosy aza dia talanjona rehefa nandre ny zavatra nolazain'i Petera sy i Jaona, satria tsikariny fa "tsy mba mpahay lalàna na nampianarina izy roa lahy". Ary "Fantany tsara fa efa niaraka tamin'i Jesôsy izy roa lahy" - Asa. 4:13.

Eritrereto koa ny zavatra hitranga rehefa hitan'ny ankohonantsika fa "niaraka tamin'i Jesôsy " isika. Hisy fiantraikany tena tsara eo amin'ny fiainan'izy ireo izany.

Inona no ambaran'ireto tenin'i Ellen G. White ireto amintsika momba ny tokony ho fitondran-tenantsika ao an-tokantrano? "Mety ho tsotra ny tranonareo, saingy mety ho toerana izay ifampilazana teny mampahery sy ifanaovana asa tsara mandrakariva izany, toerana izay onenan'ny fitiavana sy ny fanajana ho toy ny vahiny maharitra." AH, t. 18.

FANONTANIANA HIFANAKALOZAN-KEVITRA :

1. Vakio ny Mpitt. 3:1-8. Inona no fitsipika manan-danja ampianariny anao? Ahoana no ampiharanao izany fitsipika izany eo amin'ny fiainanao manokana?

2. Tantarao ao amin'ny kilasy ny sasany amin'ireo fanandramana nitondra fiovana teo amin'ny fiainanao. Inona no lesona noraisinao avy tamin'izany? Inona koa no nianaranao avy tamin'ireo lesona tsy fantatrao talohan'izany fanandramana izany? Inona no fiantraikan'izany fanandramana manova fiainana izany teo amin'ny fianakavianao?

3. Ahoana no nanovan'i Kristy ny fiainanao? Inona ireo zavatra nafoinao rehefa natolotrao Azy ny fiainanao? Inona no zavatra ataonao ankehitriny, izay hafa amin'izay nataonao fahiny? Manambara inona aminao izany momba ny herin'i Jesôsy manova ny fon'ny olombelona?