Lesona 8 : Ray aman-dreny sy zanaka

Hodinihina mandritra ny herinandro: Gen. 18:11; Jer. 31:25; Sal. 127; Gen. 18:18,19; Ohab. 22:6. 

Tsianjery:  "Indro, lova avy amin'i Jehovah ny zanaka maro; tamby ny ateraky ny kibo."- Sal. 127:3.

Toe-javatra mahazatra sy efa mpiseho ny fahaterahana ka matetika no tsy tsapantsika amin'ny fahafenoany ny maha-zava-mahatalanjona izany. Alaivo sary an-tsaina i Eva mitrotro an'i Kaina kely. Araka ny hevitrao, mety ho nanao ahoana ny fihetsehampony raha nandray ny zaza tamin'ny voalohany indrindra? Ahoana ny amin'ireo fiovana marobe tsapany teo amin'ny vatany raha nitombo tao an-kibony i Kaina? Nanao ahoana ny fahoriana tsapany rehefa niteraka azy? Inona no tao an-tsainy raha nijery ny mason'ilay zaza tamin'ny voalohany indrindra? Nitovy tamin'i Adama sy i Eva izy, saingy kely dia kely ary marefo. Ahoana indray ny amin'i Saraha, izay niteraka tamin'ny fahasivifolo taonany? Inona no fihetsehampony rehefa nijery ny endrik'i Isaka zanany izy? Isaka izay midika hoe fihomehezana. Tsy isalasalana fa feno fifaliana tokoa ny hehin'i Saraha isaky ny manonona ny anarany izyl Nangataka zazalahy tamin'Andriamanitra nandritra ny fotoana lava i Hana ka nomen'Andriamanitra an'i Samoela. Izao no nolazainy: hahazoako ity zazalahy ity no nivavahako; dia nomen'i Jehovah ahy izay nangatahiko taminy." - 1 Sam. 1:27. Teo koa i Maria izay nanjary renim-pianakaviana raha mbola tanora tokoa; azo antoka ny fitiavana lalina tsapany raha nitrotro ilay Zanak'Andriamanitra teny an-tsandriny.

Tsy ny olon-drehetra no manana ny tombontsoa ho ray aman-dreny sy ny andraikitra mifandraika amin'ny fitaizana. Mandritra ity herinandro ity isika dia hijery ireo fanandraman'ny fitaizana: ny fifaliana azo, ny tahotra ary ireo olana manokana mety ho hita eo am-pitaizana ny zanaka ho an'Andriamanitra.

Vakio ny Gen. 18:11; Gen. 30:1; 1 Sam. 1:1-8; ary ny Lio. 1:7. Inona no mampitovy ireo olona ao amin'ireo andininy ireo? Ahoana no namalian'Andriamanitra ny vavaka nataony?

Fitahiana ny zanaka, kanefa tsy ny mpivady rehetra no mahazo izany fitahiana izany. Misy ny manantena sy mangataka fianakaviana, ary valian'Andriamanitra amim-pahasoavana tokoa izany fangatahana izany, indraindray aza amin'ny fomba mahagaga tahaka ny an'i Saraha; fahanginana kosa no valin'ny fangatahana rnivaivay teo anatrehan'ny seza fiandrianan'Andriamanitra ho an'ny hafa. Ny fahitany ny namany midera an'Andriamanitra noho ny vohoka sy ny fahatongavan'ny zazakely dia mampiitatra ny fery lalina rehefa mieritreritra ny amin'ny akaniny foana izy ireny. Na ny fanontaniana tsy manan-tsiny hoe "firy ny zanakareo?" aza dia tahaka ny fampahatsiahivana maharary ho an'ireo olona izay tsy mba afaka miditra ao anatin'ny vondrona iray na to hanao izany aza izy, noho ny tsy fananany zanaka.

Tokony hoeken'ireo izay efa nandalo tamin'izany fanandramana izany fa mahatsapa ny alahelony Andriamanitra. Izao no ambaran'ny mpanao salamo momba an'Andriamanitra: "Manisa ny firenireneko Hianao; ataovy ao an-tavoahanginao ny ranomasoko; tsy eo amin'ny bokinao va ireny?' - Sal. 56:8. "Na dia toa mangina aza Izy dia `tahaka ny fiantran'ny ray ny zanany no fiantran'i Jehôvah izay matahotra Azy" - Sal. 103:13.

Mety misy olona manapa-kevitra ny tsy hiteraka. Monina eto amin'ny tany feno fahotana sy fahoriana ary faharatsiana isika, ka mora ny mahatakatra ny antony samihafa tsy hanirian'ny olona hanan-janaka. Ny hafa indray misafidy ny hanangan-janaka mba hanomezany izany zaza efa teraka izany ny tombontsoa hanana fiainana tsara kokoa.

Olona samy hafa no ho hitanao eo amin'ny fiainana, ny sasany amin'izy ireny misafidy ny hanan-janaka, ny hafa kosa misafidy ny tsy hiteraka mihitsy. Tsy fantatsika mandrakariva ny antony mahatonga izany, saingy zavatra may no azontsika antoka: samy zanak'Andriamanitra isika rehetra. Tsy mba miova ny fitiavany ny zanany ary ny tsara indrindra no tiany ho azy. Miaraka amin'izany, isika dia tokony halemy fanahy amin'ireo olona izay tsy mba manan-janaka na Inona na inona anton'izany. Tsy mba nanan-janakalJesosy. Araka ny hevitrao, nahoana Izy no nisafidy ny tsy hanan-janaka? Inona no fampaherezana omen'izany safidy izany ho an'ireo ray aman-dreny tsy manan-janaka? !nom; no lesona ampianarin'izany antsika?

Marobe ny ray sy reny mitaiza irery ny zanany amin'izao fotoana izao, izay tsy mba manana vady afaka hanampy azy. Ny reny matetika no mitaiza irery ny zanany anankiray na mihoatra. Tsy marina mandrakariva anefa izany satria misy koa indraindray raim-pianakaviana mitaiza irery ny zanany.

Matetika isika no mieritreritra fa niteraka tsy nanambady ny reny mpitondratena, tsy marina mandrakariva izany. Jereo i Hagara izay noterena hanana anaka tamin'i Abrahama. Taorian'izay anefa dia noterena handao ny zanany izy (Gen. 16:3,4; Gen. 21:17). I Batseba indray dia nitoe-jaza rehefa nampanalain'ny lehilahy manam-pahefana iray ka nandriany (2 Sam. 11:4,5). Nirahina ho any amin'ny tanana izay nantsoina hoe Zarefata i Elia mba hanampy ny vehivavy mpitondratena iray (1 Mpanj. 17:9). Rehefa hanomboka ny asany tety an-tany i Kristy, dia nodimandry i Josefa rainy izay nanangana azy, ka namela an Maria ho mpitondratena. "Nampisaraka azy tamin'i Josefa izay niara-nahalala taminy ny zava-miafina tamin'ny nahaterahan'i Jesôsy, ny fahafatesana. Ankehitriny dia tsy misy na iza na iza intsony azony anankinana ny fanantenany sy ny tahony. Mafy indrindra taminy ny roa volana farany teo." - IFM, t. 138.

Mafy ny andraikitry ny ray na reny mitaiza irery ny zanany; tsy mora izany. Maro amin'izy ireny no mitebiteby ny amin'ny vola eo am-pelatanany, mety tsy mifanaraka amin'ny ankilany koa izy ireo. Sahirana amin'ny fikarakarana ny zanany izy ka sarotra ho azy na ny hahita fotoana hiresahana amin'Andriamanitra aza. Marobe ny ray na ny reny tsy manam-bady izay manontany tena raha mbola hisy olona ho tia azy ihany.

Jereo ny teny fikasana ao amin'ny Jer. 31:25; Jer. 31:25; Jer. 29:11; Jer. 32:27; Ohab. 3:5,6; ary ny Isa. 43:1,2. Inona no fanantenana omen'ireo teny fikasana ireo ho an'ny ray na ny reny tsy manam-bady? Inona no fanantenana omeny ho antsika koa?

Anjarantsika amin'ny maha-fiangonana antsika ny manampy ireo ray na reny mpitondratena. Vakio ny Jak. 1:27 izay miresaka momba ny kamboty sy ny mpitondratena, kanefa mety azontsika hanampiana izany koa ireo ray na reny mitaiza irery ny zanany. Fomba maro no hahafahantsika manampy azy ireo. Tsy ny ara-bola ihany, fa azontsika atao ny manome fotoana kely hialany sasatra amin'ny fitondrana ny zanany mivoaka mandritra ny fotoana fohifohy mba hahafahany manao ny raharaha, na maka aina, mivavaka sy mianatra ny Tenin'Andriamanitra. Azontsika atao ny mampianatra ny zanak'izy ireo na koa manampy azy manamboatra izay simba manodidina ny tranony. Azontsika atao ny ho tonga tanan'Andriamanitra amin'ny fomba marobe mba hanohana sy hanampy ireo ray na reny mpitondratena ireo.

Inona no azonao atao monokana mba hampaherezana sy hanampiana ny ray na ny reny mpitondratena, ka tsy manao fitsaratsarana ny amin'izay nahatonga azy ho amin'izany toerana izany?

Vakio ny Sal. 127. Inona no hafatra fototra hita ao amin'io Salamo io? Inona no fitsipika manan-danja ampianarin'izany antsika ny amin'ny tokony ho fomba fiainantsika?

Firy aminareo no tia mahandro sakafo? Mety manana nahandro izay tianao tokoa ianao, ka fantatrao fa zava-dehibe ny fanarahana izay lazain'ny torohevitra momba izany nahandro izany. Voalohany, ilainao ny manana ireo fangaro rehetra amin'izany, avy eo dia tsy maintsy arahinao ny toromarika rehetra. Raha atao ireo zavatra roa ireo dia mety tokoa izany nahandro izany an-kapobeny. Tsy tahaka ny fahandroan-tsakafo anefa ny fahaizana mitaiza, tsy misy ny "fomba fanao" ho amin'izany. Tsy hitovy tanteraka mihitsy ny zaza roa na dia notezainao tamin'ny fomba iray ihany aza; mety hiova ny zaza tsirairay. Inona moa no drafitr'Andriamanitra ho an'ny zanaka hatramin'ny nahaterahan'izy ireo? Iriny ny hampianaran'ny ray aman-dreny ny ankizy ho tia sy hankato Azy (Deo. 6:4-9; Sal. 78:5-7). Izao no baikon'Andriamanitra: "Zaro amin'izay lalana tokony halehany ny zaza, ka na rehefa antitra aza izy, dia tsy hiala amin'izany."- Ohab. 22:6. Tsy midika izany fa tsy maintsy hiaraka amin'ny zanany amin'ny fotoana rehetra ny ray aman-dreny mba tsy hanaovan'izy ireo fahadisoana!

Tiantsika ny zanatsika raha mitombo avy amin'ny zazakely mahafatifaty ho amin'ny olon-dehibe tsara toetra mahalala sy tia an'i Jesôsy ary manompo Azy. Azontsika arahina ny drafitra manokana nataon'Andriamanitra ho an'ireo zanatsika ao amin'ny Deo. 6, amin'ny maha-ray aman-dreny antsika. Hanampy ireo zanatsika amin'ny fitomboany ho tonga olon-dehibe mahery ara-panahy izany drafitra izany. Zavatra manan-danja efatra anefa no tokony hataontsika mialoha ny hanarahana izany: (1) mandray an'i Jesôsy ho "Jehôvah Andriamanitsika" - Deo. 6:4; (2) mitia Azy amin'ny fontsika rehetra (Deo. 6:5); (3) manaiky ny Baiboly amin'ny maha-tenin'Andriamanitra azy (Deo. 6:6); (4) mizara amin'ireo zanatsika izay fantatsika momba an'i Jesôsy (Deo. 6:20-23).

Manome fitsipika manan-danja anankiroa fanampiny ny Deo. 6. Voalohany amin'izany ny fitsipika "ampianaro-resaho" (Deo. 6:7). Amin'ny fotoam-bavaka ataon'ny ankohonana no anaovana ny fampianarana, rehefa miara-mianatra Baiboly amin'ireo zanatsika isika. Eo amin'ny fiainana andavanandro kosa no iresahantsika amin'izy ireo ny zavatra hitantsika isan'andro, ohatra izay ampiasaintsika hampianarana azy ireo ny fahamarinan'ny Baiboly (Gen. 18:19). Ny fitsipika faharoa dia ny "fehezo-soraty" (Deo. 6:8,9). Tokony hifandray akaiky amin'izay atao sy sainintsika ny fahamarinana ara-panahy. Tokony "hosoratana" eo amin'ireo "varavaran"ny fiainantsika koa izany mba ho hitan'ny rehetra.

Vakio ny amin'ireo raim-pianakaviana ao amin'ny Gen. 18:18,19 sy ny 1 Sam. 3:10-14. Nanao ahoana ny nitaizan'ireo raim-pianakaviana ireo ny zanany?

Manome baiko ny ray aman-dreny Andriamanitra mba hampianatra ireo zanany hanaraka Azy. Ray aman-dreny maro no mino fa ny fikapohana no fomba tsara indrindra hampianarana sy hanitsiana ny zanany (Ohab. 22:15; 23:13; 29:15). Amin'ny fomba diso indraindray no ampiasana ireo toko sy andininy ao amin'ny Ohabolana ireo; misy ireo ray aman-dreny manasazy ny zanany mba hanerena azy ireo hankato. Matetika anefa izany no mitarika ho amin'ny fikomian'ireo zanaka ireo amin'ny ray aman-dreny sy amin'Andriamanitra koa aza.

Mampianatra ny ray aman-dreny hitondra ny zanany amim-pahalemem-panahy (Efes. 6:4; KôI. 3:21) sy amin'ny fahamarinana (Sal. 78:5;Ohab. 22:6;Isa. 38:19;Joe. 1:3) ny Baiboly. Amin'ny maha-ray aman-dreny antsika dia tokony hikarakara ny zanatsika isika (2 Kor. 12:14), ary tokony ho ohatra tsara harahin'izy ireo (Gen. 18:19;Eks. 13:8;Tit. 2:2). Milaza amintsika ny Baiboly mba hitondra ny ankohonantsika araka ny tokony ho izy (1 Tim. 3:4,5,12), ary tokony hanitsy azy ireo rehefa manao fahadisoana izy (Ohab. 29:15,17). Tokony haneho amin'izy ireo ny fitiavan'Andriamanitra eo amin'izay ataontsika rehetra isika (Isa. 66:13;Sal. 103:13;Lio. 11:11).

Asehon'ny Baiboly amintsika ny tantaran'ireo ray aman-dreny nanao safidy ratsy, i Isaka sy i Rebeka izay nanan-janaka roa lahy: Esao sy Jakôba. Tia an'i Esao mihoatra noho i Jakôba i Isaka, i Rebeka kosa tia an'i Jakoba mihoatra an'i Esao (Gen. 25:28). Nanao toy izany koa i Jakôba taty aoriana rehefa nanan-janaka, tiany mihoatra noho ireo zanany lahy rehetra i Josefa (Gen. 37:3).

Mpitarika ara-panahy i Ely saingy tsy mba nanitsy ny zanany raha nanao ny tsy nety izy ireo (1 Sam. 3:10-14). I Samoela, izay notezain'i Ely koa dia nanjary raim-pianakaviana tsy nahomby tamin'ny fitaizana (1 Sam. 8:1-6). Nandry tamin'ny vadin'ny lehilahy anankiray i Davida ary nampamono izany lehilahy izany avy eo. Ohatra ratsy no nasehony kanefa ratsy noho izay nataony aza no nataon'ny sasany tamin'ireo zanany. Ny mpanjaka Manase indray dia nanompo devoly ka nanao sorona ny zanany (2 Mpanj. 21:1-9). Nanao tahaka izany koa i Ahaza mpanjaka (2 Mpanj. 16:2-4).

Maneho ohatra maromaro ny amin'ny ray aman-dreny naneho ohatra tsara koa ny Baiboly. Ray tsara ho an'i Hadasa izay antsoina koe hoe Estera mpanjaka i Môrdekay (Est. 2:7). Nivavaka ho an'ireo zanany isan'andro i Jôba (Jôba 1:4,5). Misintona lesona ny amin'izay tokony hataontsika sy tsy tokony hatao amin'ny maha-ray aman-dreny antsika isika ao amin'ireo lesona ireo.

Inona no lesona azontsika sintonina avy amin'ny Baiboly mikasika ny fahaizana mitaiza?

Vakio ny Ohab. 22:6. Midika inona io andininy io? Mitombina mandrakariva ve io teny fikasana io? Hazavao ny valinteninao.

Amin'ny maha-ray aman-dreny dia manao izay tokony hatao rehetra ianao - manokana fotoana ampianarana ireo zanakao ny fahamarinana, miaina araka ny fahalalanao an'Andriamanitra, mandefa azy ireo mianatra any an-tsekoly, mankany am-piangonana tsy tapaka, manao asa fanompoana miaraka amin'izy ireo, kanefa mbola miala amin'ny finoana izay nitaizanao azy ihany izy ireo. Lehibe tokoa ny alahelo tsapa rehefa mitranga izany. Tahaka ny tsy misy fitsaharana ianao na dia iray segondra aza fa mitebiteby ny amin'ireo zanakao. Ho voavonjy ye izy ireo? Tsy fahadisoan'ny ray aman-dreny mandrakariva anefa izay miseho satria manana ny fisainany manokana ny zanaka, ary tompon'andraikitra amin'ny safidy sy ny fitondrantenany eo anatrehan'Andriamanitra rahateo izy ireo.

Noraisin'ny Kristianina sasany ho teny fikasana izay ao voalaza ao amin'ny Ohab. 22:6. Heveriny fa ny nitaizany ny zanany araka ny tokony ho izy no antoka hamonjena azy ireo. Tsy teny fikasana tsy misy fepetra mandrakariva anefa no hitantsika ao amin'ny Ohabolana fa mety ho fitsipi-piaina koa. Ny zavatra azontsika sintonina avy amin'ity andininy ity dia ny antoka fa ny lesona nianarana tamin'ny fahazazana dia haharitra mandritra ny androm-piainana; kanefa ny zanatsika no tsy maintsy manapa-kevitra ny amin'izay hinoany. Handray ny finoana sy ny fivavahan'ny ray aman-dreniny ve izy ireo sa hiala amin'izany? Tsy misy ray aman-dreny araka hanao izany safidy izany ho an'ireo zanany. Nampanantena ireo ray aman-dreny Andriamanitra fa hitoetra ao amin'ireo zanany mandrakariva izay nampianariny azy ireo, saingy ahoana raha toa ka miala amin'Andriamanitra ireo zanaka ireo? Mbola hitoetra ao am-pon'izy ireo hatrany ny voan'ny fahamarinana nambolen'ny ray aman-dreny, hanampy ireo zanaka ireo Andriamanitra hahatsiaro izany voan'ny fahamarinana izany. Tsy hitsahatra ny hanasa ireo zanatsika hiverina amin'ny fahamarinana Izy. Safidinao ny ho ray aman-dreny tsara, saingy an'ny zanakao kosa ny safidy ny amin'izay zavatra inoany.

Inona no tokony hataonao rehefa mania ny zanakao? Avereno amin'Andriamanitra amin'ny alalan'ny vavaka mafana izy. Raha misy ny olona mahatakatra ny fahorianao dia Andriamanitra izany, Izy ilay Ray tonga lafatra izay nanana zanaka an-davitrisa niodina taminy. Azonao atao ny mivavaka ho an'ny zanakao, sy manome fitiavana ary manohana azy ireo. Azonao atao ny manohana azy ireo raha eo am-pitolomana ho amin'ny fiverenana amin'Andriamanitra izy ireo. Aoka tsy hatahotra ny hangataka fanohanana sy vavaka amin'ireo mambran'ny fiangonana, ary aza manome tsiny ny tenanao. Aza hadinoina koa ireo mambra hafa ao amin'ny ankohonanao raha mifantoka amin'ilay nania ianao. Tsarovy fa tia ny zanakao mihoatra noho ny fitiavanao azy Andriamanitra.

"Ilainao ny manokana fotoana iresahana sy iarahana mivavaka amin'ireo zanakao mbola. kely. Aoka tsy hisy zavatra hafa hanakantsakana izany fotoana manokana izany. Ilazao ny namanao hoe: hanome asa ho ahy Andriamanitra ka tsy manana fotoana hipetrahana sy hihainoana vaovao ratsy momba ny hafa aho.' Tokony ho tsapanao fa zava-dehibe izany andraikitra izany. Ny adidinao voalohany indrindra dia ny hanomana ny zanakao ho any an-danitra." - AH, tt. 266,267.

"Ry ray aman-dreny, aoka hatombokao ny lesona voalohany amin'ny fitsipiky ny fankatoavana raha mbola zaza eny am-pofoanao ny zanakao. Ampianaro izy ireo hampilefitra ny sitrapony amin'ny anao. Aoka ho hentitra, aoka hifehy tsara ny fanahinao ianao. Aoka halemy fanahy kanefa miaraka amin'izay dia ampianaro ny zanakao hanao izay irinao hataony; amin'izany dia hianatra ny hankato ny fanirianao izy. Tsy manomboka ny fanofanana ny zanany ara-potoana ny ray aman-dreny, ary tsy mampiato ny toetra ratsy voalohany ataon'ny zanany, koa manjary mafy hatoka ny zanany ary mihamafy hatoka arakaraka ny hitomboany." - TFC, b. 1, t. 218, nasiam-panamboarana.

FANONTANIANA HIFANAKALOZAN-KEVITRA:

1. Midika inona ny hoe "zanak'Andriamanitra? Ahoana no fahatakarantsika !zany sary izany, ary Inona no fampaherezana azontsika avy aminy?

2. Oviana no fotoana mety indrindra hampianaran'ny ray aman-dreniny ny zanany hankato azy? Inona no fomba tsara Indrindra hanaovan'izy ireo izany? Nahoana ny ray aman-dreny no tsy malntsy manaraka ny drafitrAndriamanitra ho an'ny fialnany mialoha ny hanantenany ny hankatoavan'ny zanany azy?

3. Eritrereto bebe kokoa ny hevitry ny hoe ray na reny mpitondratena. Inona avy ny fomba hahafahan'ny fiangonana misy anao manampy ireo ray na reny mpitondratena sy ny zanany?

4. Ahoana no fomba hampaherezantsika ireo ray aman-dreny manan-janaka niala tamin'ny finoana?