Lesona Sekoly Sabata H. ho avy

Hodinihana mandritra ny herinandro: 1 Kôr. 1:17-31; Kôr. 1:20; 1 Pet. 2:24; Asa. 13:16-47; 1 Kôr. 2:1-5. 

Tsianjery "Fa ny teny ny amin'ny hazo fijaliana dia fahadalana amin'izay ho very, fa herin'Andriamanitra kosa amintsika izay hovonjena."- 1 Kôr. 1:18 
- 110 5:24 

I Cicaron, mpanoratra sy mpandahateny romanina jentilisa, dia nilaza tamin'ny vahoaka romanina mba tsy hisaina na dia kely akory aza momba ny hazo fijaliana izay fitaovana famaizana. Na dia maty tokony ho antsasaky ny taonjato talohan'ny nahaterahan'i Jesosy aza i Ciceron, dia hits taratra teo amin'ny fanambarany fa zava-maharikoriko ny Romanina ny hazo fijaliana. Zava-dratsy sy mahamenatra loatra izany ho azy ireo ka tsy tokony hoeritreretina akory.

Mifanohitra amin'izany kosa anefa no nosoratan'i Paoly: "ny teny ny amin'ny hazo fijaliana" dia "herin'Andriamanitra"- 1 Mo. 1:18. Ho azy, dia fitaovana izay mampihavana an'Andriamanitra amin'ny olona ny hazo fijaliana (Efes. 2:16; KoI. 1:20), ary koa fanehoana fara tampony ny fanetren-tenan'i Kristy (Fil. 2:8) sy toerana izay nanefana ny trosantsika lehibe (Kol. 2:14).

Ny hazo fijaliana no valinteny omen'i Paoly manoloana ireo olan'ny fiangonana tany Korinto. Tsy mils mamaky lavitra ny 1 Korintianina akory isika vao hahatsapa fa nisy olana iray goavana nampanahy mafy azy: ny fisaratsarahana tao amin'ny fiangonana. Very hevitra tokoa i Paoly ka vantany vao vitany ny fiarahabana (1 Kôr. 1:1-3) sy ny fizarana misy teny fisaorana (1 Kôr. f1:4-9), dia izany no lohahevitra resahiny voalohany indrindra (1 Kôr. 1:10-17).

Amin'ity herinandro ity isika dia hijery ny teny na hafatra mafonja momba ny hazo fijaliana izay vahaolana manoloana izany olana izany sy ireo olana hafa tany Korinto. 

Ambaran'i Paoly fa ny hafatra ny amin'ny hazo fijaliana no herin'Andriamanitra ho antsika. Tsy mahagaga raha toa "Jesosy Kristy, indrindra fa Izy voahombo tamin'ny hazo fijaliana" no ivon'ny toriteniny (1 Kôr. 2:2).

Vakio ny 1 Kôr.1:17-31.1nona ny hevitra manan-danja ambaran'i Paoly eto?

Miresaka momba ny fifanoherana misy eo amin'ny fahadalan'ny olombelona sy ny fahendren'Andriamanitra i Paoly ao amin'ny 1 Kor. 1 :18-31. Manan-kery haneho izay ratsy indrindra ao amin'ny olona sy izay tsara indrindra ao amin'Andriamanitra ny hazo fijaliana. Ny fanambarana ao amin'ny 1 Kôr. 1:17 no mampiditra izany fizarana ao amin'ny 1 Kew izany. Koa satria tsy natao ho foana ny fahefan'ny hazo fijalian'i Kristy (1 Kew. 1:17), dia izany (ny hazo fijaliana) no tsy maintsy ho ivon'ny fitoriantsika (jereo koa ny 1 Kt5r. 2:2).

Ambaran'i Paoly fa tsy nirahina hanao batisa izy fa mba hitory ny filazantsaran'ny hazo fijaliana. Mitaky famakafakana roa izany fanambarana izany. Voalohany, ny matoanteny grika izay nadika hoe "maniraka" dia apostello, fototeny iray ihany no niavian'izany sy ny teny hoe apostoly. Araka izany, ny asa maha-apostoly an'i Paoly dia ny fitoriana ny filazantsara. Faharoa, ny tenin'i Paoly momba ny batisa dia tsy midika fa tsy zava-dehibe ny batisa, na hoe latsaka ambany noho ny fitoriana ny lanjany. Tsy izany, fa nananatra ireo izay nanindrahindra ny olona nanao batisa azy mihoatra noho i Kristy izay nanaovana batisa azy ireo izy.

Ny filazan'i Paoly hoe "tsy tamin'ny teny fahendrena"- 1 Kôr. 1:17, dia tsy midika fa ratsy ny lahateny mipetrapetraka sy mampihetsi-po. Tsy izany fa izao no tena tiany hambara: tsy tokony hanakona ny hafatra momba ny hazo fijaliana ny fahendren'olombelona. Manondro ny hailahateny grika-romanina ireo teny ireo. Tany Atena mantsy dia nampiasa ny fahaiza-mandamin-kevitra (lojika) sy ny siansa ary ny filozofia i Paoly, saingy zara raha nitera-bokatra izany. Noho izany, dia "nanapa-kevitra ny hanaraka drafitra hafa izy amin'ny asany any Korinto eo amin'ny ezaka ataony hitazonana ny sain'ny tsy miraharaha sy ny tsy miraika. Tapa-kevitra hanafoana ny fonjan-kevitra sy ny adihevitra izy ary hahalala zavatra hafa' teo amin'ny Korintiana 'afa-tsy Jesosy Kristy, indrindra Izy voahombo amin'ny hazo fijaliana.'"-VM, t. 214.

Amin'ny fomba ahoana no mety hanakonan'ny lahateny mipetrapetraka sy kanto ny hafatry ny hazo fijaliana? Nahoana ny fitoriana Jesosy Kristy sy Izy voahombo tamin'ny hazo fijaliana no nitera-bokatra bebe kokoa tany Korinto noho ny fahaiza-mandamin-kevitra sy ny slansa ary ny filozofia tany Atena? Kanefa, mety misy fotoana ve liana ny lojika sy ny filozofla ary ny slansa eo amin'ny fitoriana ny filazantsara? 
 

Raha mampitaha ny fahadalan'ny olombelona amin'ny fahendren'Andriamanitra i Paoly, dia milaza fa "fahadalana amin'izay ho very" ny teny ny amin'ny hazo fijaliana (1 Kôr. 1:18). lo no voalohany amin'ireo fitanisany ny teny hoe "fahadalana" na "adala" (izay tanisainy in-6) ao amin'ny 1 Kôr. 1:18-31.

Vakio ny 1 Kôr. 1:20, 21, 23, 25 ary 27. Atioana no anampian'ireo teny momba ny fahadalana ireo antsika hahatakatra ny tian'i Paoly hambara raha milaza Izy fa fahadalana amin'izay ho very ny teny ny amin'ny hazo fijaliana?

Moria no teny grika hilazana ny hoe "fahadalana" ao amin'ny 1 Kor. 1:18. Indimy monja no ahitana io teny io ao amin'ny Testamenta Vaovao, ary ao amin'ny 1 Korintianina avokoa izany (1 Kor. 1:18, 21, 23; 1 Kôr-. 2:14; 1 Kôr. 3:19). lo teny io sy ireo teny hafa iray fototra aminy dia hita miverina imbetsaka ao amin'ny Testamenta Vaovao, ary ny antsasak'izany dia hita ao amin'ireo epistily nosoratan'i Paoly. Mary amin'ireo teny iray fototra aminy ao amin'ny Testamenta Vaovao no hita ao amin'ny 1 Kôr..

Ny fahadalana resahin'i Paoly ao amin'ny 1 Kôr. 1:18, 23 dia tsy mifandray loatra amininy tsy fahampian-tsaina, fa kosa amin'ny fahalotoam-pitondrantena sy amin'ny fahalotoam-pisainana, amin'ny tsy fahafantarana sy ny tsy fahaiza-manavaka izay tsara, ary mifandray amin'ny fikomiana amin'Andriamanitra koa aza. (zany no antony niresahany betsaka momba 10 lohahevitra io manerana ny 1 Kôr.

Eritrereto ny toe-javatra niainan'i Paoly tao amin'ity tanana ity. Tonga tao amin'ny toerana iray izy, toerana izay nirehareha fatratra noho izay noheverin'izy ireo ho fahalalana sy fahendrena ary harena ara-kolontsaina nananany. Ary ao anatin'izany tontolon-kevitra izany no iresahany momba ny Jiosy Galilianina iray, i Jesôsy avy any Nazareta, izay nohomboan'ireo Romanina ary avy eo nitsangana tamin'ny maty – izany rehetra izany dia mba hanefana ny sandareny fahotan'izy ireo sy ny fahotan'izao tontolo izao koa. Mamazivazy va re izany resaka ataon'i Paoly izany? lza no tadiaviny hino izany? Tsy fomba fijery ara-pilozofia vaovao izany, izay azo dinihina sy halalinina amin'ny alalan'ny filozofia, fa toy ny fanambarana adaladala izay tsy azon'ny Korintianina iray manam-pahalalana sy manan-tsaina horaisina ho zava-manan-danja.

Ary tahaka ny fiheveran'ireo Jentilisa ny hafatr'i Paoly ho tsy misy heviny, dia ratsy noho izany aza no nandraisan'ny Jiosy maro ny hafatra momba ny hazo fijaliana. Jiosy manao ahoana no niandrandra Mesia iray hohomboan'ny Romanina? Ny Mesia dia noheverina fa handresy ny Romanina fa tsy hohomboan'izy ireo.

Araka izany, hatramin'ny voalohany dia tojo sakana maro i Paoly tao Korinto. Nefa, na dia teo aza izany rehetra izany, dia fanahy maro — Jiosy sy Jentilisa — no babon'ny Filazantsara.

lnona ny lesona eto?

Na inona na inona fanoherana atrehintsika, dia manana olona vonon-kihaino ny fahamarinana Andriamanitra. Tsy maintsy vonona hampiasainy isika mba hanatrarana ireny olona ireny na aiza na aiza misy azy ireo, na dia amin'ireo toerana ratsy tahaka an'i Korinto tamin'izany fotoana izany aza, eny na dia any amin'izay ratsy lavitra aza.